Przegląd instalacji fotowoltaicznej

Czy przeglądy instalacji fotowoltaicznych to przezorność, czy niepotrzebne koszty?

Reklama

Instalatorzy i producenci składników instalacji fotowoltaicznych często zapewniają, że przydomowa elektrownia słoneczna jest praktycznie bezobsługowa. To prawda. Jednak czym innym jest brak konieczności obsługi, a czym innym przeglądy i monitoring stanu technicznego. Dlatego odpowiedź na pytanie, czy przegląd fotowoltaiki jest konieczny, brzmi: zdecydowanie tak! 

Dobrze zaprojektowana i profesjonalnie wykonana instalacja może działać bezawaryjnie przez długie lata. Pamiętaj jednak, że panele, falowniki i okablowanie są wystawione na działanie czynników atmosferycznych, zwierząt (ptaki, gryzonie) i akty wandalizmu. Okresowe przeglądy mogą ujawnić uszkodzenia, które mogłyby doprowadzić do poważnej awarii. Natomiast usuwane na bieżąco pozwalają uniknąć niepotrzebnych kosztów. 

Czy przegląd fotowoltaiki jest konieczny i wymagany prawem?  

W polskim prawie budowlanym nie ma konkretnych zapisów, które wprost odnoszą się do przeglądów instalacji fotowoltaicznych. Nie oznacza to, że sposób nadzorowania fotowoltaiki (przeglądy, diagnostyka, serwis) jest całkowicie dowolny. Właściciel lub zarządca instalacji słonecznej powinien zastosować się do regulacji, które określają ogólne przepisy budowlane. Mowa o regulacjach, które odnoszą się do instalacji elektrycznych. 

Obowiązkowe przeglądy fotowoltaiki  

Obowiązkowe przeglądy fotowoltaiki wynikają z Ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Nakłada ona na właścicieli (i zarządców) obiektów budowlanych obowiązek przeprowadzenia okresowej kontroli, co najmniej raz na 5 lat, polegającej na sprawdzeniu stanu technicznego i przydatności do użytkowania obiektu budowlanego, estetyki obiektu budowlanego oraz jego otoczenia; kontrolą tą powinno być objęte również badanie instalacji elektrycznej i piorunochronnej w zakresie stanu sprawności połączeń, osprzętu, zabezpieczeń i środków ochrony od porażeń, oporności izolacji przewodów oraz uziemień instalacji i aparatów.

Nie ulega wątpliwości, że instalacja PV jest częścią instalacji elektrycznej budynku. W związku z tym powinna przechodzić okresowe przeglądy minimum raz na 5 lat. Natomiast wizualnych przeglądów należy dokonywać przynajmniej raz do roku, a nawet częściej.

Czym grozi zaniedbanie przeglądu instalacji PV? 

Jeżeli uznasz, że przegląd instalacji PV jest zbędny, musisz liczyć się z poważnymi konsekwencjami. Na liście niekorzystnych następstw znajdują się straty finansowe i problemy prawne:

• spowolnienie zwrotu inwestycji – obniżenie wydajności oznacza mniejszą produkcję prądu, a w efekcie wydłużenie czasu zwrotu inwestycji w budowę instalacji fotowoltaicznej;

• utrata gwarancji – wielu producentów i instalatorów paneli fotowoltaicznych uzależnia wykonanie umowy gwarancyjnej od przeprowadzenia przeglądów (nie tylko co 5 lat, lecz na warunkach określonych w momencie zakupu sprzętu lub usługi);

• koszty usuwania awarii – drobne, niezauważone usterki, często prowadzą do awarii, których usuwanie generuje poważne koszty;

• wstrzymanie wypłaty odszkodowania – jeżeli dojdzie do wypadku, brak przeglądu może być podstawą do odmowy wypłaty odszkodowania przez firmę ubezpieczeniową;

Kto może przeprowadzić przegląd fotowoltaiki? 

Okresowe i awaryjne przeglądy instalacji PV może przeprowadzić właściciel lub zarządca instalacji oraz każda inna osoba, która ma odpowiednią wiedzę. Jednak wymagane prawem, obowiązkowe przeglądy fotowoltaiki, powinien wykonać i potwierdzić stosownym protokołem elektryk z uprawnieniami. Tylko taki przegląd spełnia wymogi formalne i będzie honorowany np. przy reklamacji. Najlepiej zlecić przegląd instalacji fotowoltaicznej firmie, która zbudowała instalację fotowoltaiczną.

Co powinien objąć przegląd paneli fotowoltaicznych?

Zakres prac zależy od typu kontroli. Przy obowiązkowych przeglądach należy sprawdzić stan paneli, przewodów i złączek oraz wszystkich innych elementów elektrycznych systemu. Celem jest ustalenie, czy nie nastąpiły niepokojące zmiany w wyglądzie, nie doszło do pogorszenia stanu technicznego lub nieprawidłowości w działaniu składników instalacji PV: 

• uszkodzenia paneli – pęknięta lub stłuczona tafla ochronna ze szkła hartowanego, odklejona folia, przebarwienia (np. folii Eva) mogą świadczyć o poważnych uszkodzeniach i być przyczyną spadku wydajności; 

• hotspoty – jeżeli panel nie ma widocznych uszkodzeń, a mimo to ich wydajność jest daleka od nominalnej, warto poszukać hotspotów, czyli punktów o podwyższonej rezystancji, a w efekcie podwyższonej temperaturze, które można wykryć przy użyciu kamer termowizyjnych;  

• zanieczyszczenia – trwałe zabrudzenia lub zalegające liście powodują znaczne obniżenie wydajności instalacji PV;  

• korozja – jej ognisk należy szukać na stelażach, na połączeniach elektrycznych i na metalowych elementach instalacji;  

• zastoiny wody – należy zbadać, czy ukształtowanie lub zanieczyszczenie dachów nie prowadzi do zalewania paneli w trakcie intensywnych opadów;  

• uszkodzenia izolacji – wszystkie kable muszą mieć pełną izolację, nie mogą zwisać luźno, skręcać się lub załamywać – należy też zwrócić uwagę na to, czy w trakcie eksploatacji nie dokonano jakichś przeróbek niezgodnych z pierwotnym projektem;  

• brakujące elementy – przegląd instalacji PV powinien potwierdzić, że nie brakuje w niej żadnych elementów i wszystkie są poprawnie zainstalowane.  

Po wykonaniu przeglądu należy niezwłocznie usunąć wszystkie usterki. Tylko w pełni sprawna instalacja PV pracuje bezpiecznie i zapewnia oczekiwane obniżenie rachunków za prąd. Najprościej jest zlecić wykonanie przeglądu firmie, która instalowała panele.

TAURON