To, ile obecnie wydamy na ogrzewanie – w przypadku konkretnego budynku i źródła ciepła − można sprawdzić w zaktualizowanych kalkulatorach kosztów przygotowanych przez POBE lub Polski Alarm Smogowy (PAS). Podstawą do ich aktualizacji są rynkowe badania cen nośników energii realizowane co kwartał przez Instytut Badań Rynku i Opinii Publicznej CEM. Podsumowujemy je w cyklicznych analizach, pokazując zmiany cen paliw i energii oraz realne koszty zaopatrzenia w ciepło (ogrzewanie i ciepła woda) typowego budynku jednorodzinnego w Polsce.
Zakres analizy
W analizie przedstawiono porównanie kosztów ogrzewania w zależności od standardu energetycznego budynku oraz zastosowanego źródła ciepła. Uwzględniono zarówno budynki istniejące, jak i nowe, przyjmując cztery warianty standardów energetycznych zgodnych z programami Czyste Powietrze i Moje Ciepło. Dla każdego przypadku założono powierzchnię ogrzewaną 150 m² oraz czteroosobowe gospodarstwo domowe. Dodatkowo przeanalizowano koszty ogrzewania mieszkań w budynkach wielorodzinnych, bez przygotowania ciepłej wody użytkowej.
Kotły gazowe i olejowe
Kotły gazowe i olejowe pozostają popularnym, bezobsługowym rozwiązaniem grzewczym, jednak ich opłacalność maleje w związku z odchodzeniem od paliw kopalnych. W programie Czyste Powietrze zakończono możliwość dofinansowania takich urządzeń, a od 2027 r. planowane jest objęcie sektora budynków systemem ETS2, co spowoduje wzrost rachunków.
Mimo spadku cen gazu ziemnego o ok. 10–11% w III kwartale 2025 r., koszty ogrzewania gazem pozostają o co najmniej 30% wyższe niż przy zastosowaniu pomp ciepła. Roczny koszt ogrzewania domu po termomodernizacji wynosi ok. 6300–6500 zł, a w nowym budynku – ok. 4900–5100 zł. Poprawa izolacyjności budynku pozwala ograniczyć wydatki nawet o połowę.
Kotły na paliwa stałe
Urządzenia na węgiel, drewno i pellet wymagają regularnej obsługi i zapewnienia odpowiednich warunków magazynowania paliwa. Choć węgiel pozostaje relatywnie tani, jego cena w ostatnim kwartale wzrosła o 8%, a od 2027 r. spodziewane są dalsze podwyżki związane z ETS2. Roczne koszty ogrzewania węglem w budynku po termomodernizacji wynoszą ok. 4000–5200 zł.
Cena pelletu wzrosła o 11%, co przekłada się na koszt ogrzewania rzędu 5700 zł dla budynku po termomodernizacji i ok. 4200 zł dla nowego domu. Nadal są to wartości wyższe o ponad 30% w porównaniu z pompami ciepła.
Elektryczne pompy ciepła
Elektryczne pompy ciepła należą do grupy rozwiązań o najniższych kosztach eksploatacji i wysokiej efektywności energetycznej. Urządzenia te są objęte dofinansowaniem z programów Czyste Powietrze oraz Moje Ciepło i znajdują zastosowanie zarówno w budynkach nowych, jak i modernizowanych. Zapewniają wysoki komfort cieplny, bezemisyjną pracę w miejscu użytkowania i pełną automatyzację działania.
Z badań SW Research (sierpień 2025 r.) wynika, że 80% użytkowników pomp ciepła jest zadowolonych z ich działania, a 44% – bardzo zadowolonych. Najczęściej wskazywane zalety to wygoda obsługi, stabilny komfort cieplny i niskie koszty ogrzewania.
Zgodnie z analizą POBE, roczne koszty ogrzewania domu jednorodzinnego z pompą ciepła i przygotowaniem ciepłej wody wynoszą średnio 2100–3000 zł, a przy instalacji fotowoltaicznej spadają poniżej 2000 zł. W budynkach istniejących są również niższe niż w przypadku innych źródeł ciepła. Dla mieszkania o powierzchni 50 m² w budynku wielorodzinnym koszty ogrzewania pompą ciepła typu powietrze–powietrze kształtują się na poziomie 900–1300 zł rocznie.
Wysoka efektywność tych urządzeń (trzy–pięciokrotnie wyższa od kotłów grzewczych) pozwala ograniczyć wpływ cen energii elektrycznej na koszty eksploatacji. Planowana obniżka taryf w 2026 r. oraz preferencyjne stawki dla użytkowników pomp ciepła dodatkowo zwiększą ich opłacalność.
Pompy ciepła umożliwiają również chłodzenie pomieszczeń, co staje się standardem w nowoczesnych instalacjach grzewczo-chłodzących, zwłaszcza w połączeniu z fotowoltaiką.
Wnioski
Izolacyjność budynku ma kluczowy wpływ na koszty ogrzewania – termomodernizacja może obniżyć rachunki nawet o połowę.
Paliwa kopalne, takie jak gaz czy węgiel, będą drożeć w związku z wdrożeniem ETS2, natomiast energia elektryczna prawdopodobnie stanieje wraz ze wzrostem udziału OZE w miksie energetycznym.
Pompy ciepła już teraz są jednymi z najtańszych w eksploatacji źródeł ciepła, a koszty inwestycji można obniżyć dzięki dotacjom i uldze termomodernizacyjnej.
Kotły na pellet lub drewno mogą być alternatywą dla osób z dostępem do taniego opału, jednak w dłuższej perspektywie ich koszty będą rosnąć z powodu ograniczonej dostępności surowca.
Źródło: pobe.pl
Dodaj komentarz
Musisz się zalogować, aby móc dodać komentarz.